Lord Ganesh : మహారాష్ట్ర రాష్ట్రంలోని పూణే నగరంలో ఉన్న త్రిసూంద్ గణపతి (Lord Ganesh) ఆలయం (త్రిశూండ్య మయూరేశ్వర్ గణపతి మందిరం) వినాయకునికి అంకితంగా నిర్మించబడిన ఒక విశిష్టమైన హిందూ దేవాలయం. ఈ ఆలయం గణేశుడి విగ్రహం మూడు తొండాలతో ఉండటం ద్వారా ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందింది. “త్రిసూంద్” అనే పదానికి అర్థం మూడు తొండాలు. ఆలయంలో గర్భగుడిలో ప్రతిష్ఠించిన వినాయకునికి మూడు తొండాలు, ఆరు చేతులు ఉండటంతోపాటు, నెమలిని వాహనంగా చేసుకుని కూర్చునే అరుదైన రూపంలో దర్శనమిస్తాడు.
Lord Ganesh – ఆలయ స్థాపన, నిర్మాణ శైలి
ఈ దేవాలయం మహారాష్ట్రలోని పూణే (Pune) నగరంలో, సోమ్వార్ పేట్ సమీపంలో నజగిరి నది తీరాన ఉన్న ప్రకృతి సౌందర్యంతో నిండి ఉన్న ప్రాంతంలో స్థితిచెందింది. 1754లో ఇండోర్ సమీపంలోని ధంపూర్కు చెందిన భక్తుడు భీమ్జిగిరి గోసావి ఈ ఆలయ నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించారు. పదహారు సంవత్సరాల కృషి తర్వాత 1770లో గణేశుని విగ్రహాన్ని ఆలయంలో ప్రతిష్ఠించారు. ఈ ఆలయం రాజస్థానీ, మాల్వా మరియు దక్షిణ భారతీయ ఆలయ నిర్మాణ శైలుల మేళవింపుతో నిర్మించబడింది. దక్కన్ ప్రాంతానికి ప్రత్యేకతగా ఉన్న బసాల్ట్ రాతితో ఆలయ నిర్మాణం చేపట్టబడినది.
శిల్పకళా వైభవం
ఈ ఆలయం ఎత్తైన వేదికపై నిర్మించబడింది. ప్రధాన ద్వారానికి దారితీసే ప్రాంగణంలో ద్వారపాలకుల విగ్రహాలు శిల్పకళా నైపుణ్యాన్ని చాటుతున్నాయి. ఆలయ ఆవరణలో దేవతల విగ్రహాలతో పాటు ఏనుగులు, గుర్రాలు తదితర జంతువుల శిల్పాలు సైతం ఎంతో చక్కగా చెక్కబడ్డాయి. గర్భగుడిలోని గోడలపై సంస్కృతం, పర్షియన్ భాషలలో శాసనాలు, భగవద్గీత శ్లోకాలు కనిపిస్తాయి.
అనుపమ శిల్పం – అమెరికన్ సైనికుడి చిత్రణ
ఈ ఆలయంలో మరో విశేషం – ఒక గోడపై కనిపించే అమెరికన్ సైనికుని శిల్పం. అతను ఖడ్గమృగాన్ని ఇనుప చైన్తో బంధిస్తున్న ఆకృతిని చెక్కారు. ఇటువంటి శిల్పం భారతదేశంలోని మరే ఇతర ఆలయంలో కనిపించదని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు.
మహంత్ సమాధి, గుప్త కోనము
విగ్రహం క్రింద భాగంలో నిర్మించిన గదిలో ఆలయ స్థాపకుడు మహంత్ శ్రీ దత్తగురు గోసవి మహారాజ్ సమాధి ఉంది. ఆలయం కింద భాగంలో నిర్మించిన చిన్న కొలనులో ఏడాది పొడవునా నీరు నిల్వ ఉంటుంది. గురుపూర్ణిమ రోజున ఈ నీటిని తొలగించి, కొలను శుభ్రంగా ఉంచి, గోసవిని స్మరించుకుంటూ ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహిస్తారు.
పారంపర్యం, విశిష్ట రూపశిల్పం, భక్తి పరంపరల సమ్మేళనంగా త్రిసూంద్ గణపతి దేవాలయం నిలుస్తోంది. పుణ్యభూమి పూణే నగరానికి ఇది ఓ విశిష్ట ఆధ్యాత్మిక సంపదగా నిలిచిన ఆలయం. వినాయకునికి ప్రత్యేకమైన రూపంలో నమస్కరించాలనుకునే భక్తులకు ఇది తప్పనిసరిగా దర్శించవలసిన క్షేత్రం.
Also Read : Amarnath Yatra Shocking Update : అమర్నాథ్ యాత్ర షెడ్యూల్ నిలిపివేత

















